Chi tiết tin - Hội Nông dân tỉnh Quảng Trị

 Vấn đề vừa mang tính lý luận và thực tiễn đặt ra là phát huy vai trò chủ thể của nông dân, vai trò trung tâm và nòng cốt của Hội Nông dân Việt Nam trong công cuộc CNH, HĐH nông nghiệp, nông thôn. Do vậy, giải pháp hết sức quan trọng là phải tăng cường đào tạo để nâng cao năng lực, kiến thức, kỹ năng và thái độ nghề nghiệp của nông dân, của cán bộ Hội nông dân; Nâng cao vai trò, vị thế, năng lực làm chủ, cải thiện toàn diện đời sống vật chất, tinh thần của nông dân và cư dân nông thôn. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dạy “muốn làm chủ thì phải học tập”, “làm nghề gì cũng phải học”. Nông dân muốn phát huy vai trò chủ thể thì phải được đào tạo, phải ứng dụng được kiến thức, tiến bộ khoa học công nghệ vào lao động sản xuất và làm ăn kinh tế để gia tăng năng suất, giá trị và sức cạnh tranh của sản phẩm, hàng hóa nhằm làm giàu cho bản thân cũng như xã hội.

Hội Nông dân các cấp muốn phát huy vai trò trung tâm và nòng cốt thì cán bộ hội phải có kiến thức, kỹ năng để tư vấn, định hướng và tập hợp hội viên, phải thật sự chuyên nghiệp trong nghề nghiệp của mình.Hội Nông dân Việt Nam chủ trì tổ chức thực hiện công tác tuyên truyền, vận động nông dân tham gia học nghề; tư vấn miễn phí về dạy nghề, việc làm; tổ chức các hoạt động tư vấn, hỗ trợ hội viên nông dân, xây dựng các THT, HTX, Chi, tổ hội nghề nghiệp, thành lập doanh nghiệp, trang trại và cơ sở sản xuất, kinh doanh; tham gia dạy nghề và giám sát tình hình thực hiện các đề án, dự án ở địa phương.

Trong thời gian qua, Ban Thường vụ Hội Nông dân tỉnh đã chỉ đạo các cấp Hội chú trọng công tác tư vấn cho lao động nông thôn về học nghề, chọn nghề, định hướng phát triển nghề, vay vốn giải quyết việc làm trước và sau học nghề. Hội Nông dân cấp tỉnh giao Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp và Hỗ trợ nông dân – phụ nữ Quảng Bình là đơn vị trực tiếp, nồng cốt trong việc triển khai công tác đào tạo nghề. Sau 3 năm sáp nhập (từ tháng 01/2020 đến nay), Trung tâm đã tổ chức được trên 90 lớp, cho hơn 3.000 hội viên, với 36 nghề thường xuyên và 3 nghề sơ cấp. Trong đó, có trên 1.400 lao động học nghề phi nông nghiệp và trên 1.600 lao động học nghề nông nghiệp.Các ngành nghề đào tạo sát với nhu cầu công việc của người dân, trong đó có thể kể đến, như kỹ thuật chế biến nước mắm, kỹ thuật trồng và nhân giống nấm, Chăn nuôi gia súc gia cầm, nuôi và phòng trị bệnh cho lợn, kỹ thuật nuôi tôm sú tôm thẻ, lớp trồng hoa ly, hoa, nuôi cá lồng bè, nuôi ong, kỹ thuật đan lát thủ công, nghề làm nón, làm chổi; các nghề phi nông nghiệp như: lớp nghiệp vụ nhà hàng và chế biến món ăn, lớp pha chế đồ uống không cồn, kỹ thuật làm bánh, du lịch cộng đồng ... Người lao động sau khi kết thúc các lớp học, có trên 85% học viên có việc làm, tăng thu nhập cho bản thân, gia đình, góp phần phát triển kinh tế của địa phương.

Công tác đào tạo nghề, tạo việc làm đã và đang phát huy hiệu quả thiết thực, nhiều học viên sáng tạo, mạnh dạn triển khai vào thực tiễn sản xuất, mở rộng quy mô mang lại hiệu quả kinh tế cao như: cơ sở chế biến  thủy hải sản của chị Tám ở Bảo Ninh (Đồng Hới), sau khi học lớp hấp, sấy cá tôm mực chị đã ứng dụng kỹ thuật mới để sản xuất và tiếp nhận 15 học viên của lớp vào làm việc; tổ chế biến món ăn của chị Tâm ở Bảo Ninh (Đồng Hới) với 12 Học viên cùng nhau làm dịch vụ nấu ăn...Cũng có những học viên đã cùng nhau thành lập tổ hợp tác, tổ sản xuất như: tổ trồng nấm của Chị Bình ở thôn Pháp Kệ, xã Quảng Phương (Quảng Trạch), tổ trồng nấm của chị Phan Thị Ánh ở Lê Hóa (Tuyên Hóa), tổ trồng nấm của chị Trần Thị Thảo ở Cảnh Hóa (Quảng Trạch) cùng hỗ trợ nhau trong sản xuất kinh doanh, đoàn kết giúp nhau làm giàu chính đáng.

Riêng trong năm 2022, từ các nguồn đào tạo nghề và nguồn kinh phí thực hiện chương trình 04 của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh về phát triển, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, Trung tâm đã tổ chức tư vấn, hướng dẫn và thành lập nhiều mô hình THT, đã kết nối bao tiêu sản phẩm cho trên 300 học viên học các nghề, thêu ren trên nón, nghề làm chỗi, đan lát thủ công, mây tre xiên...Ngoài ra, Trung tâm đã liên kết với Trung tâm Kiểm nghiệm, kiểm định chất lượng TQC tại Quảng Bình để tổ chức tư vấn, hỗ trợ cho hội viên nông dân về xây dựng thương hiệu, nhãn hiệu, đăng ký tiêu chuẩn chất lượng, kiểm định chất lượng sản phẩm nông lâm thủy hải sản. Tổ chức tập huấn về khởi nghiệp, chuyển đổi số, đưa sản phẩm lên các sàn thương mại điện tử. Qua đó đã hỗ trợ cho trên 30 chủ sản phẩm với trên 120 sản phẩm đã được đưa lên giới thiệu, hiện nay, hàng tháng có trên 100 giao dịch mua bán.

Có thể nói, công tác đào tạo nghề được thực hiện không tách rời các hoạt động tư vấn, dịch vụ, hỗ trợ hội viên nông dân, được hình thành theo chuỗi: từ khâu khảo sát nhu cầu, tư vấn định hướng chọn nghề, tổ chức đào tạo nâng cao kỹ năng nghề, chuyển giao tiến bộ KHKT, cung ứng nguyên vật liệu đầu vào, hỗ trợ xây dựng phương án, kế hoạch sản xuất kinh doanh, hỗ trợ về nguồn vốn và hướng dẫn thành lập mô hình kinh tế, xây dựng THT, HTX, gắn với xây dựng thương hiệu, nhãn hiệu và bao tiêu đầu ra, kết nối thị trường tiêu thụ sản phẩm.

Việc tổ chức dạy nghề cho nông dân đã được triển khai theo mô hình dạy nghề gắn với phát triển các mô hình sản xuất, kinh doanh giỏi. Sau khi tổ chức dạy nghề, Trung tâm tích cực tổ chức tư vấn, giới thiệu việc làm, tổ chức các hoạt động dịch vụ hỗ trợ nông dân về vật tư, phân bón, máy nông nghiệp. Hàng năm, chủ động phối hợp, liên kết với các cấp Hội, chính quyền địa phương, doanh nghiệp, cơ sản xuất để tổ chức công tác tuyển sinh, tư vấn và tổ chức công tác đào tạo nghề gắn với giải quyết việc làm, cung ứng lao động cho các doanh nghiệp. Sau thời gian học nghề, các học viên đã được các doanh nghiệp, công ty, cơ sở sản xuất lớn có nhu cầu tuyển dụng vào làm việc với mức thu nhập ổn định từ 3,5 đến 7 triệu đồng/người/tháng.

Thông qua đào tạo nghề, hội viên nông dân được trang bị kiến thức, kỹ năng nghề, tiến bộ KHKT, được bồi dưỡng, thúc đẩy ý chí vươn lên, được hỗ trợ, tư vấn...tranh thủ nguồn lực từ các chương trình muc tiêu quốc gia, nguồn vốn từ Quỹ Hỗ trợ nông dân, Ngân hàng CSXH, Ngân hàng NN và PTNT, các Ngân hàng thương mại khác xây dựng kế hoạch, tiểu dự án phát triển kinh tế hộ, kinh tế trang trại, mô hình THT, HTX, đầu tư mở rộng quy mô SXKD, nhát là các mô hình sơ chế, chế biến sâu, sản phẩm có số lượng, sản lượng lớn để phân phối ra thị trường. Từ việc tham gia các lớp đào tạo nghề, hội viên nông dân cũng từng bước từ bỏ các thói quen canh tác cũ chuyển sang áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật, kiến thức, kỹ năng, phương pháp mới vào sản xuất để nâng cao năng suất, chất lượng hàng hóa, nông sản.

Bên cạnh những kết quả đạt được, công tác đào tạo nghề cho lao động nông thôn thời gian của các cấp Hội và Trung tâm triển khai còn có những hạn chế nhất định, đó là: Việc đào tạo nghề cho lao động nông thôn còn thiếu sự gắn kết chặt chẽ với doanh nghiệp trong các khâu của quá trình đào tạo, chưa có nhiều mô hình đào tạo nghề nông nghiệp công nghệ cao, sản xuất nông nghiệp sạch, nông nghiệp hữu cơ, nông nghiệp thông minh hiện đại; số người sau học nghề được doanh nghiệp nhận bao tiêu sản phẩm hoặc thành lập tổ nhóm sản xuất, THT, HTX, doanh nghiệp còn ít; chương trình đào tạo một số nơi chỉ chú trọng trang bị kiến thức, kỹ năng tay nghề cho người lao động, chưa chú trọng trang bị các kiến thức về vốn, thị trường, sản xuất kinh doanh hàng hóa; tinh thần, thái độ của người học còn thụ động, thiếu tích cực; việc chủ dộng tìm việc làm sau học còn ít, chưa mạnh dạn áp dụng kiến thức đã học vào thực tế, khi áp dụng thì thiếu sáng tạo, không theo quy trình kỹ thuật, do vậy hiệu quả áp dụng nghề sau đào tạo không cao, nhiều học viên chưa có việc làm, thu nhập thấp.

Thời gian tới, để tiếp tục đẩy mạnh các hoạt động dạy nghề, tạo việc làm gắn với tổ chức các hoạt động tư vấn, dịch vụ hỗ trợ hội viên, góp phần thúc đẩy phong trào nông dân thi đua sản xuất, kinh doanh giỏi, đoàn kết giúp nhau làm giàu và giảm nghèo bền vững, các cấp Hội và Trung tâm cần thực hiện các giải pháp cụ thể, đó là:

Thứ nhất, tăng cường công tác tuyên truyền, tư vấn, tuyển sinh nhằm đưa thông tin trực tiếp hay gián tiếp đến với đối tượng người học và những người có liên quan. Với một đơn vị đào tạo trãi rộng trên nhiều địa bàn thì công việc này lại càng quan trọng hơn. Muốn vậy, việc tuyên truyền, tư vấn phải được thực hiện bằng nhiều hình thức phong phú, đa dạng và thường xuyên. Thiết lập mối quan hệ giữa Trung tâm với các tổ chức, các doanh nghiệp, cơ sở SXKD  có nhu cầu cần lao động, để tư vấn, tuyển sinh phù hợp ngành nghề và điều quan trọng là họ sẵn sàng tiếp nhận học viên sau khi được đào tạo nghề của Trung tâm vào làm việc trong doanh nghiệp, cơ sở sản xuất kinh doanh tại địa phương hoặc tiêu bao sản phẩm cho học viên.

 Thứ hai, trong công tác đào tạo nghề, tập trung tuyên truyền vận động để bản thân người nông dân nhận thức được rằng: Con đường tất yếu của các hộ nông dân là liên kết, hợp tác với nhau trong quy trình sản xuất - tiêu thụ sản phẩm để sản xuất hàng hóa có năng suất, chất lượng, hiệu quả và tăng sức cạnh tranh trên thị trường. Từ đó, phải học tập để nâng cao trình độ khoa học công nghệ, thông tin và trình độ sản xuất.

 Thứ ba, thực hiện nhân rộng mô hình đào tạo nghề gắn với mô hình sản xuất kinh, gắn với tổ chức tập huấn mã vạch, hệ thống truy xuất nguồn gốc, xây dựng chỉ dẫn địa lý, nhãn hiệu, thương hiệu nông sản cho sản phẩm nông nghiệp tiêu biểu, chất lượng OCOP, VietGAP; quy chế quản lý và phát triển nhãn hiệu tập thể trên cây trồng, tạo uy tín, chất lượng đầu ra cho nông sản tỉnh nhà, hướng đến xuất khẩu ra ngoài nước. Hỗ trợ nông dân chuyển đổi số trong sản xuất và tiêu thụ nông sản, hàng hóa. Phối hợp trong việc đưa thông tin sản phẩm, hộ sản xuất, chế biến sản phẩm nông nghiệp, thủy sản lên sàn thương mại điện tử, nhất là những sản phẩm chủ lực, sản phẩm đạt chất lượng, có thương hiệu, thúc đẩy đổi mới phương thức bán hàng, góp phần mở rộng thị trường tiêu thụ sản phẩm nông sản, giảm chi phí sản xuất cho nông dân.

Thứ tư, tiếp tục phối hợp chặt chẽ để phát huy vai trò của các cấp Hội Nông dân Việt Nam trong việc nâng cao chất lượng, hiệu quả đào tạo nghề cho lao động nông thôn. Xây dựng chương trình và tổ chức các khóa đào tạo, bồi dưỡng chuyên đề cho cán bộ hội nông dân các cấp từ khâu dự báo, xác định nhu cầu, đến xây dựng kế hoạch đào tạo, gắn kết phát triển các mô hình kinh tế với hoạt động tín dụng, phát triển các mô hình sản xuất, tham gia hợp tác xã, doanh nghiệp, tham gia chuỗi giá trị... Các cấp Hội phối hợp, duy trì, kết nối thường xuyên với các tổ chức, doanh nghiệp uy tín, có thương hiệu để cung ứng dịch vụ giống, vật tư phục vụ sản xuất cho hội viên nông dân thông qua ký hợp đồng, biên bản ghi nhớ với các hợp tác xã, doanh nghiệp kinh doanh thiết bị, vật tư nông nghiệp bán trả chậm cho nông dân, giúp nông dân yên tâm sản xuất, giảm bớt rủi ro cho hộ sản xuất.

 Thứ năm, phối hợp nghiên cứu, đề xuất cơ chế, chính sách mới với Đảng và Nhà nước trong công tác đào tạo nghề cho lao động nông thôn và các chính sách xã hội cho nông dân trong tình hình mới. Đẩy mạnh công tác phổ biến, giáo dục pháp luật và trợ giúp pháp lý cho hội viên, nông dân, nhất là liên quan đến lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn. Nâng cao năng lực cán bộ Hội các cấp; tăng cường công tác đào tạo, bồi dưỡng nâng cao năng lực tổ chức hoạt động dịch vụ, tư vấn, hỗ trợ nông dân cho cán bộ Hội các cấp; phát huy huy vai trò Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp và Hỗ trợ nông dân-phụ nữ  thuộc Hội hoạt động theo chức năng, nhiệm vụ được giao, trở thành đơn vị nòng cốt thực hiện vai trò, chức năng của Hội Nông dân trong hỗ trợ cán bộ, hội viên nông dân, phụ nữ tham gia học nghề, phát triển mô hình sản xuất gắn với học nghề, sử dụng nghề và giải quyết đầu ra sản phẩm sau học nghề, góp phần, giải quyết việc làm, nâng cao thu nhập và giảm nghèo bền vững.

Ngô Thị Minh Lành

(Trường Chính trị QB)